Masterblender Kopke in Nederland

FernandoIn Arkel staat voor de liefhebber van port de misschien wel mooiste wijnwinkel van Nederland. Eigendom van de familie van Ouwerkerk, al 60 jaar de importeur van Kopke voor Nederland.

Ofschoon van Ouwerkerk een breed assortiment aan kwaliteitswijnen voert ademt de hele zaak toch vooral Kopke. Je waant je in een museum, warm en smaakvol ingericht met eindeloos veel port, van heden tot grijs verleden. Wie wel eens in een van de wijnkelders van Vila Nova de Gaia is geweest weet wat ik bedoel.

Kortgeleden organiseerde van Ouwerkerk een grote najaarsproeverij. Daar was ook Fernando Oliveira, de masterblender van Kopke. Ik sprak met hem over zijn werk en het succes van Kopke in Nederland.

Fernando weet al van port sinds zijn geboorte. Om hem in slaap te krijgen doopte moeders steevast zijn speen in de port. Vader was masterblender bij Kopke en Fernando wilde dat ook. Na zijn opleiding begon hij als laborant om daarna in de proeflokalen van zijn vader te gaan werken. Daar leerde hij het vak. Jaren trokken de twee samen op totdat Fernando het stokje overnam en verantwoordelijk werd voor de kwaliteit en huisstijl van Kopke’s port.

Stilleven bij van Ouwerkerk

De oogsttijd is voor Fernando de belangrijkste tijd van het jaar. “Op het moment dat de druiven binnenkomen moet al duidelijk zijn voor welke portstijl we ze gaan gebruiken. We kijken daarbij naar de kwaliteit en ras van de druif, de leeftijd van de wijnstok en de eigenschappen van de plek waar de wijnstok staat (het terroir)”. De beste druiven gaan naar de beste wijn. Voor Kopke zijn dat achtereenvolgens de Vintage, Colheita, Reserve, en LBV (Late Bottled Vintage). De Reserve (de voorraad) is bij Kopke een wijn die wordt behandeld als een Colheita maar zal eindigen in een blend voor de Aged Tawnies.

Zodra de wijnen zijn gemaakt en enigszins tot rust zijn gekomen worden ze van Quinta São Luiz getransporteerd naar de kelders van Kopke in Vila Nova de Gaia. Daar rijpen zij op hout in stilte verder totdat de tijd daar is om te worden gebotteld.

Aan de Vintage, Colheita en LBV wordt niet gesleuteld. Zoals de natuur de wijn heeft afgeleverd, zo wordt hij bewaard en uiteindelijk ook gebotteld. De kwaliteit van deze wijnen kan per jaar verschillen.

De vintage en LBV worden na 2 en 5 jaar in zijn geheel gebotteld en verkocht. Bij colheita is dat anders. Daar gaat na 7 jaar slechts een klein deel op de fles die vervolgens als jonge colheita wordt verkocht. De rest rijpt rustig door. Pas als het nodig is wordt weer een nieuw deel van de voorraad gebotteld. In de tussenliggende jaren wordt de colheita steeds rijker en intenser van smaak en dus steeds beter. Fernando adviseert dan ook om bij het kopen van een colheita altijd de fles te kiezen met de meest recente datum van botteling. Een colheita van 1937 gebotteld in 2013 is dus beter als dezelfde colheita gebotteld in 1967. De evolutie van de colheita’s op vat wordt door Kopke nauwlettend in de gaten gehouden en minstens één keer per maand geproefd.

Proeflokaal
Proeflokaal in vroegere jaren.

Bij de aged tawnies is het niet zozeer de natuur die de kwaliteit bepaald maar het vermogen van de blender om met de Reserves van de verschillende jaargangen een port te maken die consistent is in kwaliteit, geur en smaakbeleving en staat voor de huisstijl van Kopke. Een hele goede blender is dus in staat om een 20 jaar oude tawny te maken met een geur- en smaakbeleving die precies zo is als die van een 20 jaar oude tawny die 10 jaar eerder werd gemaakt… Bij Kopke werken van die mensen.

De functie van Fernando doet vermoeden dat hij zijn dagen slijt in de proeflokalen en kelders van Kopke. Niets is minder waar. Per jaar reist hij vele tienduizenden kilometers om mensen waar dan ook ter wereld te informeren over port. “Bijna iedereen die een goed glas port krijgt aangeboden is daarna verkocht. Het is mijn taak om er zoveel mogelijk mensen mee kennis te laten maken”.

Dat brengt ons op het succes van Kopke in Nederland. In 1675 werd port voor het eerst geëxporteerd. Die port was van Kopke en ging naar Amsterdam… Kopke werd een blijvertje en groeide uit tot het meest verkochte porthuis in Nederland. Dat had natuurlijk te maken met de kwaliteit van de port maar vooral ook met de gedrevenheid van de familie van Ouwerkerk die in 1953 de partner van Kopke werd voor Nederland. Voorwaarde was toen dat van Ouwerkerk drie pipas van 550 liter port per jaar zou afnemen. Dat is meer dan gelukt. Enkele jaren geleden is er zelfs even sprake geweest van een overname van Kopke door van Ouwerkerk en Symington Family Estates, wat op het laatste moment niet doorging omdat de Symingtons voorrang gaven aan een overname van Cockburn’s.

De inzet van van Ouwerkerk heeft er voor gezorgd dat Nederland de grootste afnemer van Kopke port in de wereld is. In iedere wijnhandel of slijterij staan wel een paar flessen met die karakteristieke belettering, die bij vintage, colheita, aged tawnies en gelimiteerde uitgaven nog steeds met de hand wordt aangebracht. Kopke heeft hiervoor drie dames in dienst die dagelijks ieder 600 flessen beschilderen.

Een deel van het succes van Kopke is te danken aan de mooie verpakkingen en speciale uitgaven die steeds weer worden uitgebracht en een betaalbare port tot een exclusief cadeau maken. Daarbij werkt Kopke nauw samen met van Ouwerkerk. Zo kwam van Ouwerkerk op het idee van de Kopke Coronation Port en bedacht Kopke om er fel oranje zegellak op te doen, die als een zwaailicht de aandacht van de nietsvermoeden passant in de wijnspeciaalzaak trok. Iedereen wilde een herinnering aan de kroning. Deze Limited Edition was dan ook in no-time uitverkocht. Dit is een prachtig voorbeeld van de uitdaging waar de porthandel voor staat: het uitwerken van nieuwe ideeën en kansen om port onder de aandacht van een breed publiek brengen. Steeds maar weer, want onbekend maakt onbemind.

Rotterdammertje
Klein wondertje bij La Caponnière: een kromgetrokken portflesje, dat in 1940 na het bombardement op Rotterdam uit de brandende Bijenkorf werd gered.

Vila Nova de Gaia in Gorinchem

Wie eens langsgaat bij van Ouwerkerk in Arkel voor een flesje port of gewoon om even lekker weg te dromen tussen al het wijnantiek moet beslist ook even doorrijden naar Gorinchem (5 min). Daar vindt je in een vestingwal La Caponnière: een proeflokaal, minstens zo mooi als de Kopke Lodge in Vila Nova de Gaia. Steffie van Ouwerkerk laat je hier bij haardvuur genieten van een goed glas port. Een mooiere manier om een dagje winkelen in Gorinchem af te sluiten is er niet.

Meer weten over Kopke? Klik hier. Meer weten over de Kopke Coronation Port? Klik dan hier. En voor La Caponnière klik je hier.

 

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *